رویکردی نو بر آموزش کودکان

رویکردی نو بر آموزش کودکان

مروری بر مبانی نظری و یافته‌های تجربی مرتبط با خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تخصصی روان شناسی تربیتی دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس،ایران
2 دانشیار،گروه روانشناسی، واحد بندرعباس ،دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس،ایران
3 گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی ۸۸۹-۱۴۶۶۵ تهران ، ایران
چکیده
این مقاله به مرور جامع مبانی نظری و یافته‌های تجربی مرتبط با خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان می‌پردازد. بر اساس نظریه شناختی-اجتماعی بندورا، خودکارآمدی تحصیلی به‌عنوان باور فرد به توانایی‌های خود برای انجام موفقیت‌آمیز تکالیف تحصیلی تعریف می‌شود و از طریق چهار منبع اصلی شکل می‌گیرد: تجارب موفقیت شخصی، یادگیری جانشینی، ترغیب کلامی، و تفسیر حالات فیزیولوژیکی و عاطفی. مرور پژوهش‌های انجام‌شده نشان می‌دهد که خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان تحت تأثیر شبکه پیچیده‌ای از عوامل چندسطحی قرار دارد. در سطح فردی، متغیرهایی چون جنسیت، سن، تجربه، سبک‌های یادگیری و هوش هیجانی نقش دارند. عوامل خانوادگی شامل حمایت والدین، وضعیت اقتصادی-اجتماعی و الگوهای خانوادگی است. در سطح آموزشگاهی، کیفیت تدریس، حمایت اساتید و محیط یادگیری تأثیرگذارند. عوامل فرهنگی-اجتماعی نیز شامل باورهای فرهنگی، جایگاه اجتماعی معلمان، انتظارات اجتماعی و نقش رسانه‌ها می‌شوند. یافته‌ها نشان می‌دهند که این عوامل به‌صورت تعاملی و سیستمیک بر خودکارآمدی تأثیر می‌گذارند. بر اساس این مرور، توصیه‌های عملی برای سیاست‌گذاران (بازنگری برنامه‌های آموزش معلم، توسعه برنامه‌های مربیگری، ارتقای جایگاه اجتماعی معلمان)، اساتید (ایجاد محیط حمایتی، ارائه بازخورد سازنده، استفاده از روش‌های تدریس فعال) و مشاوران (ارزیابی خودکارآمدی، مداخلات شناختی-رفتاری، آموزش مهارت‌های مقابله‌ای) ارائه شده است. نتایج تأکید می‌کنند که ارتقای خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان مستلزم رویکردهای جامع و چندبعدی است که همزمان در سطوح مختلف فردی، خانوادگی، آموزشگاهی و فرهنگی-اجتماعی عمل کنند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Observational analysis and empirical findings of teachers' educational self-efficacy

نویسندگان English

Gholamreza Salehi Roudani 1
kobra hajializadeh 2
mahmoud sabahizadeh 3
1 Doctoral student in Educational Psychology, Bandar Abbas Islamic Azad University
2 Associate Professor, Department of Psychology, Bandar Abbas Branch, Islamic Azad University, Bandar Abbas, Iran.
3 Department of Educational sciences ,Farhangian University, P.O.Box14665-889, Tehran, Iran
چکیده English

This article provides a comprehensive review of theoretical foundations and empirical findings related to academic self-efficacy among pre-service teachers. Based on Bandura’s social cognitive theory, academic self-efficacy is defined as an individual’s belief in their capabilities to successfully perform academic tasks and is formed through four primary sources: mastery experiences, vicarious learning, verbal persuasion, and interpretation of physiological and affective states. A review of existing research demonstrates that academic self-efficacy among pre-service teachers is influenced by a complex network of multilevel factors. At the individual level, variables such as gender, age, experience, learning styles, and emotional intelligence play significant roles. Family factors include parental support, socioeconomic status, and family role models. At the institutional level, teaching quality, instructor support, and learning environment are influential. Sociocultural factors encompass cultural beliefs, social status of teachers, societal expectations, and media influence. Findings indicate that these factors interact systemically to affect self-efficacy. Based on this review, practical recommendations are provided for policymakers (revising teacher education programs, developing mentoring programs, enhancing social status of teachers), instructors (creating supportive environments, providing constructive feedback, using active teaching methods), and counselors (assessing self-efficacy, cognitive-behavioral interventions, teaching coping skills). Results emphasize that enhancing academic self-efficacy among pre-service teachers requires comprehensive, multidimensional approaches that operate simultaneously across individual, family, institutional, and sociocultural levels.

کلیدواژه‌ها English

Academic self-efficacy
Pre-service teachers
Social cognitive theory
Multilevel factors
Teacher education
احمدزاده، م.، و رستگار، ا. (1401). نقش کلیشه‌های جنسیتی در خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. فصلنامه مطالعات جنسیت و آموزش، 8(2)، 34-51.
احمدی، س.، و رضایی، م. (1397). رابطه خودکارآمدی تحصیلی با پیشرفت تحصیلی دانشجویان دانشگاه فرهنگیان. فصلنامه روان‌شناسی تربیتی، 14(2)، 45-62.
احمدی، س.، و رضایی، م. (1397). نقش یادگیری جانشینی در تقویت خودکارآمدی تحصیلی دانشجویان. فصلنامه روان‌شناسی تربیتی، 14(2)، 45-62.
احمدی، س.، و نوری، ر. (1398). تأثیر حمایت خانواده بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجویان. مجله خانواده و پژوهش، 16(1)، 89-106.
حسینی، م.، رضایی، ع.، و کاظمی، ر. (1400). جایگاه اجتماعی معلمان و تأثیر آن بر خودکارآمدی دانشجومعلمان در ایران. فصلنامه جامعه‌شناسی آموزش و پرورش، 7(2)، 45-63.
حسینی، م.، و صادقی، ا. (1399). نقش الگوهای خانوادگی در شکل‌گیری خودکارآمدی حرفه‌ای معلمان. مجله مطالعات خانواده، 15(4)، 112-129.
حسینی، م.، و کریمی، ف. (1400). بررسی تفاوت‌های جنسیتی در خودکارآمدی مدیریت کلاس دانشجومعلمان. فصلنامه روان‌شناسی تربیتی، 17(3)، 67-84.
رحیمی، ن.، و نوروزی، د. (1398). باورهای فرهنگی درباره توانایی و تأثیر آن بر خودکارآمدی تحصیلی. مجله روان‌شناسی فرهنگی، 5(3)، 78-95.
رحیمی، ن.، و نوروزی، د. (1400). اثربخشی آموزش راهبردهای یادگیری خودتنظیمی بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، 20(3)، 89-108.
رحیمی، ن.، و نوروزی، د. (1400). تأثیر بازخورد سازنده بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله روان‌شناسی مدرسه، 10(4)، 56-73.
رستگار، ا.، و احمدزاده، م. (1399). تصویر معلمان در رسانه‌های ایران و تأثیر آن بر خودکارآمدی دانشجومعلمان. فصلنامه رسانه و فرهنگ، 11(1)، 23-40.
رستمی، ح.، محمدی، س.، و نوری، ر. (1400). تأثیر وضعیت اقتصادی-اجتماعی بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله مسائل اجتماعی ایران، 12(2)، 156-173.
رضایی، ع.، و محمدی، ر. (1399). رابطه سن و تجربه با خودکارآمدی تحصیلی در دانشجومعلمان. فصلنامه روان‌شناسی رشد، 6(4)، 91-108.
صالحی، م.، و کاظمی، ر. (1401). نقش محیط یادگیری دانشگاه در خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله آموزش عالی ایران، 14(3)، 67-86.
کاظمی، ع.، محمدی، ر.، و حسینی، م. (1399). رابطه هوش هیجانی و خودکارآمدی تحصیلی در دانشجومعلمان. فصلنامه هوش و خلاقیت، 9(2)، 45-62.
کریمی، ف.، نوری، ر.، و صالحی، م. (1401). تأثیر روش‌های نوین تدریس بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله نوآوری‌های آموزشی، 21(1)، 89-107.
کریمی، ف.، و صادقی، ا. (1399). رابطه خودکارآمدی تحصیلی و خودتنظیمی یادگیری در دانشجومعلمان. مجله مطالعات آموزش و یادگیری، 12(3)، 78-95.
کریمی، ف.، و صادقی، ا. (1399). نقش حمایت اجتماعی در پیش‌بینی خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله مطالعات آموزش و یادگیری، 12(1)، 78-95.
محمدی، ر.، حسینی، م.، و کاظمی، ع. (1398). بررسی عوامل مؤثر بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. پژوهش‌های نوین روان‌شناختی، 14(56)، 112-130.
محمدی، ر.، حسینی، م.، و کاظمی، ع. (1398). تمایز مفهومی خودکارآمدی، خودپنداره و عزت‌نفس تحصیلی. فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، 18(1)، 112-130.
محمدی، ر.، و رحیمی، ن. (1401). پیش‌بینی خودکارآمدی تدریس بر اساس هوش هیجانی در دانشجومعلمان. فصلنامه روان‌شناسی کاربردی، 16(2)، 123-140.
محمدی، س.، و رضایی، ع. (1400). نقش رابطه استاد-دانشجو در خودکارآمدی تحصیلی دانشجومعلمان. مجله آموزش و ارزشیابی، 13(4)، 78-95.
محمدی، س.، و کریمی، ف. (1401). چالش‌های خودکارآمدی دانشجومعلمان در نظام آموزشی ایران. فصلنامه مطالعات برنامه درسی، 17(1)، 56-74.
نوروزی، د.، و صالحی، م. (1398). رابطه سبک‌های یادگیری و خودکارآمدی تحصیلی در دانشجومعلمان. فصلنامه سبک‌های یادگیری، 7(2)، 67-84.
نوری، ر.، و احمدی، س. (1399). تأثیر امکانات آموزشی دانشگاه بر خودکارآمدی تحصیلی دانشجویان. مجله مدیریت آموزش عالی، 11(3)، 112-129.

  • تاریخ دریافت 18 فروردین 1405
  • تاریخ بازنگری 14 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 20 تیر 1405
  • تاریخ اولین انتشار 20 تیر 1405
  • تاریخ انتشار 01 خرداد 1405